مکتوبات عصر افلاطون نشان مى‌دهند که پیروزى در بازى‌هاى المپیک باستانى تا چه حد ارزشمند بوده است. ورزشکاران پیروز جایزهٔ نقدى تقریباً معادل نیم میلیون دلار امروز را دریافت مى‌نمودند. به‌علاوه امتیازات دیگرى از قبیل مسکن، معافیت از مالیات و حتى معافى موقت از ارتش به آنها تعلق مى‌گرفت. همین عوامل باعث مى‌شد که ورزشکاران از هر روشی، من‌جمله استفاده از عصارهٔ قارچ‌ها و دانه‌هاى گیاهى جهت ارتقاء توانائى‌هاى خود بهره گیرند. یکى از دلایل عمدهٔ فروپاشى بازى‌هاى المپیک آن دوران به غیر از مسائل سیاسی، رواج استفاده از دارو بود.


مورخین استفادهٔ گسترده از فرآورده‌هاى داروئى جهت تخفیف نشانه‌هاى بیمارى را به عصر یک پزشک یونانى به نام گالن (Galen) در قرن سوم پیش از میلاد نسبت داده‌اند. نکتهٔ جالب اینکه گالن نخستین بار گزارش نمود که ورزشکاران یونان باستان از محرک‌ها براى افزایش کارآئى خود بهره مى‌گیرند. در بازى‌هاى المپیک باستان، ورزشکاران رژیم‌هاى غذائى خاصى را استفاده مى‌نمودند و از مواد مختلفى براى بهبود قابلیت‌هاى فیزیکى خود سود مى‌جستند. گفته شده که برندهٔ مسابقهٔ دوى سرعت در بازى‌هاى المپیک سال ۶۶۸ قبل از میلاد از یک رژیم غذائى ویژه مشتمل بر انجیر خشک شده استفاده کرده است.


مصریان دوران باستان از یک نوشیدنى استفاده مى‌کردند و در آن نعل‌هاى مستعمل و بلااستفاده چهارپایان را در روغن مى‌جوشاندند و سپس با برگ یا گل رز طعم آن را تغییر مى‌دادند و از آن براى افزایش کارآئى خود استفاده مى‌کردند.


مصرف مواد محرک در میان شوالیه‌هاى قرون ۱۵-۷ نیز رواج داشت. در واقع در تمام اعصار نمونه‌هائى وجود دارند که ورزشکاران به دنبال یک اکسیر جادوئى بوده‌اند تا توانائى‌هاى آنها را فراتر ببرد، به آنها کمک کند که ره صدساله را یک شبه بپیمایند و یا به آنها اجازه دهد تحت شرایطى نظیر آسیب یا بیمارى که رقابت ممکن نیست، به مسابقه بپردازند.


به‌علاوه، در آن دوران این عقیده در میان عموم رواج داشت که تقویت جسمى باعث سرکوب ارتقاء فکرى مى‌شود. بنابراین ورزش تا قرن نوزدهم طرف‌دار چندانى نداشت تا اینکه در این قرن ورزش دوباره احیاء شد. این امر در جامعهٔ روستائى انگلیس آغاز گردید و به سرعت در تمام دنیا پخش شد.


مصرف مواد انرژى‌زا در گذشته وسیع و گسترده نبود و تا قرن ۱۹ بیشترین موادى که به‌طور پراکنده مورد استفاده قرار مى‌گرفتند، شامل کافئین، الکل، نیتروگلیسیرین، اتیل اتر، استریکنین، ترکیبات تریاک و استروئیدهاى آنابولیک بودند.


در طى قرن بیستم روش‌ها و مواد جدیدى جهت دوپینگ کشف شده‌اند تا جائى که امروزه دوپینگ به‌عنوان یک واقعیت تلخ در حیات ورزش حضور دارد.


در قرن نوزدهم احتمالاً بعضى شناگران در مسابقات کانال آمستردام و نیز دوچرخه‌سواران در رویدادهاى استقامتى از برخى انواع محرک استفاده مى‌نمودند. مصرف کافئین، کوکائین، استریکنین، اتر، الکل و اکسیژن به‌صورت توأم یا تنها گزارش گردیده است. احتمالاً اولین مورد گزارش مرگ ناشى از دارو در ورزش مربوط به آرتور لینتون (Arthur Linton) در سال ۱۸۸۶ مى‌باشد که با راهنمائى مربى خود استریکنین مصرف نموده بود. هرچند بعداً چنین عنوان شد که لینتون در اثر تب حصبه درگذشته است، مربى او از ورزش محروم گردید که احتمالاً به خاطر نقش وى در تشویق دوپینگ بوده است.


در آن زمان استفاده از داروها تنها محدود به انسان‌‌ها نبود و دوپینگ اسب‌ها نیز گزارش مى‌َگردید. این اقدام همیشه براى افزایش عملکرد نبود، بلکه برعکس براى کاهش قدرت اسب‌هاى رقیب نیز انجام مى‌گرفت. دوپینگ اسب‌ها در سال ۱۹۰۳ قدغن اعلام شد، مع‌الوصف تا زمانى که آزمون بزاق اسب براى اثبات دوپینگ در سال ۱۹۱۰ به‌کار نرفت، راهى براى شناسائى موارد دوپینگ وجود نداشت.


تا اواسط قرن بیستم مدارک معتبر کمى در دسترس بود تا فرضیهٔ استفاده از داروها در ورزش را اثبات نماید. علیرغم آنکه در این زمان هیچ مکانیسم کنترلى در محل انجام ورزش صورت نمى‌پذیرفت، ولى اثرات خطرناک داروها در سال ۱۹۲۰ در بریتانیا معرفى گردید و این امر باعث شد که دسترسى به کوکائین و تریاک تنها به تجویز پزشک محدود گردد. قوانین مشابهى نیز در سایر کشورها وضع گردید. احتمالاً کم بودن شواهد سوء‌استفاده از دارو تا جنگ جهانى دوم به کمبود مواد در دسترس و نیز قدرت کم آنها در قیاس با فرآورده‌هاى شیمیائى قوى امروزه باز مى‌گردد. به‌علاوه خود ورزش نیز طرف‌دار کمترى داشت. در حول و حوش جنگ جهانى دوم، استفاده از مواد شبه آمفتامینى به حداکثر رسید. این داروها براى نیروهاى رزمى تجویز مى‌شدند تا بر هوشیارى ذهنى آنها افزوده و ظهور خستگى را به تعویق اندازند. عجیب نیست که در دو دههٔ ۱۹۴۰ و ۱۹۵۰ آمفتامین‌ها به‌خصوص در ورزش‌هائى نظیر دوچرخه‌سوارى که اثرات محرک داروها در بهبود کارآئى ورزشى سودمند تشخیص داده مى‌شد، از داروهاى انتخابى ورزشکاران به‌شمار آیند.


در ابتدا ورزشکاران از آمفتامین‌ها و سایر محرک‌ها اساساً در روز مسابقه یا در حین آن استفاده مى‌کردند. شواهد فزاینده‌اى وجود داشت که این داروها ممکن است با کلاپس قلبى عروقى یا مرگ ناگهانى (معمولاً در اثر ایست قلبى یا تنفسی) به‌ویژه در حین رقابت همراه باشند، هرچند که عوارض جانبى درازمدت آنها بر روى بدن جزئى در نظر گرفته مى‌شد. برعکس، داروهاى استروئید آنابولیک که در دههٔ ۱۹۵۰ بین ورزشکاران پرورش اندام در آمریکا و سپس در بین ورزشکاران دو و میدانى و وزنه‌بردارى رواج یافتند، داستان متفاوتى دارند. این داروها که به‌منظور افزایش سایز و قدرت استفاده‌ مى‌گردند، باعث بروز عوارض جانبى قابل‌ملاحظه‌اى نیز مى‌شوند. برترى‌ این داروها در این است که در زمان تمرین و به هنگام آماده‌سازى براى یک رقابت نیز سودمند هستند. با مصرف استروئیدها مى‌توان بر شدت تمرین افزود، به‌طورى که مصرف‌کنندهٔ دارو از افزایش روحیهٔ تهاجمى برخوردار مى‌شود و ظاهراً سریع‌تر از خستگى رها مى‌شود. این مطلب به‌ویژه در ابتداى برنامه‌هاى آزمون دوپینگ براى کنترل استفاده از داروها حائز اهمیت بود، چرا که این آزمون‌ها ابتدا به کنترل در زمان مسابقه خلاصه مى‌گردیدند.


امروزه استفادهٔ نادرست از داروها به معضل پیچیده‌اى تبدیل شده است. ورزشکاران طالب راه‌هائى براى بهبود کارآئى با استفاده از پیشرفته‌ترین تکنولوژى هستند. مربى سابق بن جانسون (دوندهٔ کانادائی) به نام چارلى فرانسیس (Charlie Francis) نوشت: احتمالاً هزاران ترکیب صناعى از مولکول تستوسترون وجود دارند. اکثریت عمدهٔ این استروئیدها به‌عنوان یک جبههٔ کشف نشده باقى مانده‌اند. آزمایشگاه‌هاى خصوصى آماده‌ هستند تا تعداد زیادى از این استروئیدها را سنتز نموده و ورزشکاران را در صدر رقابت‌ها حفظ کنند. (فرانسیس، ۱۹۹۰)


متأسفانه، مدارک موجود به نفع ویژگى‌هاى افزایندهٔ کارآئى داروها ناچیز هستند. انجام تحقیقات به‌صورت کارآزمائى‌هاى کنترل شده (Controlled trials) که بتوان داروها را روى گروه وسیعى از افراد ارزیابى نموده و با یک دارونما (Placebo) سنجید، مقدور نیست. این نحوهٔ مطالعه مشابه با آن چیزى است که کارخانجات داروئى براى اثبات اثربخشى داروهاى جدید به‌کار مى‌برند. دلایل منطقى و اخلاقى فراوانى وجود دارند که این مطالعات قابل انجام نیستند. متعاقباً اکثر توجیهاتى که در پس مصرف دارو در ورزش وجود دارند، بر مبناى ویژگى‌هاى فرضى افزایندۀ کارآئی، نظرات اثبات نشده، اطلاعات غلط موجود در کتابچه‌هاى زیرزمینى و غیرقانونى و جهالت محض هستند.


به‌علاوه اطلاع کمى در مورد عوارض جانبى مصرف داروها و عوارض سوء احتمالى آنها بر کارآئى ورزشکار وجود دارد. آمار منتشره توسط آزمایشگا‌ه‌هاى معتبر کمیتهٔ بین‌المللى المپیک (IOC) در سال‌هاى ۱۹۹۱-۱۹۸۶ (حاصله از برنامه‌هاى آزمون در سراسر جهان) معرف آن هستند که استروئیدهاى آنابولیک بیش از سایر داروها تشخیص داده مى‌شوند و همیشه درصد قابل ملاحظه‌اى از کل موارد را شامل مى‌گردند.

فرستاده شده در دوپینگ